Beleidsplan 2025–2026
Stichting Grôsk òp ûis Vòlledams
1. Inleiding en achtergrond
Het Volendams is een uniek en bedreigd dialect dat een essentieel onderdeel vormt van het cultureel erfgoed van Volendam. Door afnemend gebruik onder jongere generaties, het ontbreken van uniforme spellingregels en de invloed van schriftelijke communicatie via sociale media neemt de druk op het dialect toe.
Om dit erfgoed veilig te stellen, is in oktober 2023 de werkgroep Grôsk òp ûis Vòlledams opgericht. Op 8 januari 2025 is zij voortgezet als stichting. Met medewerking van taalkundigen, dialectologen en betrokken leden van de gemeenschap is in 2024 een eerste officiële spellinggids ontwikkeld.
De stichting heeft geen commerciële of politieke doeleinden.
Stichting Grôsk òp ûis Vòlledams
Willem Woutersstraat 27
1132XN Volendam
KvK-nummer: 96085290
RSIN nummer: 867463041
Website: www.volledams.nl
E-mail: info@volledams.nl
2. Doelstellingen
De statutaire en feitelijke doelstellingen van de stichting zijn:
- Vastleggen en documenteren van het Volendams dialect, waaronder spelling, woordenschat en grammatica.
- Borgen en beschermen van het dialect als immaterieel erfgoed.
- Stimuleren van gebruik van het dialect in onderwijs, cultuur, media en gemeenschapsleven.
Alle activiteiten van de stichting dienen een algemeen nut beogend doel en worden uitgevoerd zonder winstoogmerk.
3. Organisatie en bestuur
Het bestuur van de stichting bestaat uit:
- Voorzitter: Sijmen Tol
- Secretaris: Tiny Hoogland
- Penningmeester: Tom Veerman
- Bestuurslid: Henri Veerman
- Bestuurslid: Lida Schilder-Sier
De stichting beschikt over een bankrekening bij de Rabobank:
NL50 RABO 0108 1747 19 t.n.v. Stichting Grôsk òp ûis Vòlledams
De penningmeester beheert de financiële administratie en legt jaarlijks verantwoording af aan het bestuur.
De stichting communiceert via:
Website: www.volledams.nl
E-mail: info@volledams.nl
4. Activiteiten 2025–2026
De stichting richt zich in deze periode op de versterking, verspreiding en popularisering van het Volendams dialect. De belangrijkste activiteiten zijn:
4.1 Onderzoek en documentatie
- Verdere ontwikkeling en actualisering van de spellinggids.
- Inventarisatie van uitspraakvarianten, woordenschat en grammaticale kenmerken.
- Audiovisuele vastlegging van dialectsprekers van verschillende generaties.
4.2 Educatie en overdracht
- Ontwikkeling van lesmateriaal voor basisscholen en voortgezet onderwijs (Triade, Don Bosco College).
- Workshops voor docenten en taalliefhebbers.
- Educatieve middelen zoals dictees, oefenopdrachten en digitale bronnen.
4.3 Publieksactiviteiten en cultuur
- Dialectavonden met interviews, lezingen, voordrachten en interactie.
- Podcasts, columns, liedteksten en andere media-uitingen in het dialect.
- Organisatie van evenementen, waaronder de gezamenlijke erfgoeddag op Urk (28 maart 2026) in samenwerking met Urk, Hindeloopen en Noardeast-Fryslân.
4.4 Gemeenschapsopbouw en samenwerking
- Uitbouwen van relaties met lokale ondernemers, culturele instellingen en musea.
- Samenwerking met streektaalorganisaties en landelijke taalwetenschappelijke netwerken.
- Actieve betrokkenheid van jongere leden voor toekomstbestendigheid.
5. Werving van fondsen
Om de activiteiten kostendekkend te houden, werft de stichting middelen via:
- Subsidies van culturele en erfgoedfondsen
- Donaties van particulieren
- Bijdragen van lokale ondernemers en organisaties
- Projectsubsidies van gemeenten of provincies
- Inkomsten uit kleinschalige activiteiten (zoals lezingen of verkoop van materialen)
De stichting beoogt geen commerciële winst.
6. Beheer van vermogen en besteding
De stichting beheert haar vermogen sober en risicomijdend.
Besteding:
Het vermogen wordt uitsluitend ingezet voor:
- ontwikkeling van educatief materiaal
- organisatie van activiteiten
- taalwetenschappelijk onderzoek
- kosten voor audiovisuele opnames
- communicatie en promotie
- noodzakelijke organisatie- en administratiekosten
Geen van de bestuursleden ontvangt vergoeding voor hun werkzaamheden, behalve eventuele onkosten.
7. Ambitie en visie voor 2025–2026
Aan het einde van 2026 wil de stichting:
Cultureel
- Het Volendams als zichtbaar onderdeel van de Volendamse identiteit versterken.
- Het dialect breed aanwezig laten zijn in cultuur, zoals toneel, muziek, podcasts, beeldmateriaal en publicaties.
Maatschappelijk
- Jongere generaties actief betrekken en stimuleren om het dialect te gebruiken.
- Educatiemateriaal structureel ingebed hebben in het lokale onderwijs.
Continuïteit
- Een groeiende en diverse groep vrijwilligers en experts borgen.
- Duurzame samenwerkingen onderhouden met regionale en landelijke erfgoedpartners.
Hiermee ontstaat een solide basis voor intergenerationele overdracht: het stimuleren van tweetaligheid Nederlands–Volendams binnen gezinnen en het publieke domein.
8. Verantwoording en transparantie
Als ANBI-instelling publiceert de stichting jaarlijks:
- het financiële jaarverslag
- het activiteitenverslag
- een overzicht van bestuurssamenstelling
- het actuele beleidsplan
- de doelstellingen en verwachte werkzaamheden
Deze documenten worden via de website toegankelijk gemaakt.
9. Slotopmerking
Stichting Grôsk òp ûis Vòlledams zet zich in voor het behoud van een uniek dialect dat verweven is met de cultuur en identiteit van Volendam. Door onderzoek, educatie en samenwerking werkt de stichting aan een toekomst waarin het Volendams levend, herkenbaar en doorgegeven blijft.
’t Team àchter Grôsk:
Gedréjve toalliefêbbers en -deskundige die elûi âige inzette véjr ’t beaud en de promotie van ’t Vòlledams.
WERKGROEP ‘GRÔSK ÒP ÛIS VÒLLEDAMS’ IS NAU ‘N STICHTING
De Werkgroep ‘Grôsk òp ûis Vòlledams’ is begin januoari 2025 ’n stichting wòrre.
De stichting wil de kòmmende têid ’n nuwe, verbéjterde en ûitgebraaidere ûitgave gân make van de spellinggids, ’n echt aute léjsplànkie òntwerpe, òpnames gân make van ’t Vòlledams van ûis audste dörpsgenôte in zörge dat er ôk òp de skôle andàcht an ûis dialect bestéjd wòrre gâit. En om dat te kenne doen, doen we ’n beroep op de âile Vòlledammer gemienskap. We binne toch allegoar grôsk òp ûis Vòlledams!
Iederien die ’n stientje bêi wil drage an ’t werk van de stichting ken dâirvéjr còntàct òpnéjme via info@volledams.nl of via déjze pagina.
Véjr minse of bedrêive die ’t werk van de stichting stéjne wille, moar dâir zelf ôk wel wet an êbbe wille, êbbe we ‘n poar spònserpàkkette bedocht zòdat je kenne kieze wet ‘t beste bêi jau en/of je bedrêif past:
- ’n Mooie stàrt: je bedrêifslogo òp ‘n banner bêi ûis drokbezochte Grôsk âivende (€200)
- ’n Leuk bedràggie: nâist de bannerploatsing krêigt je logo ôk ‘n in ‘t ôg springende plek in de ankòmmende Vòlledammer Spellinggids (€500)
- Oardig wet: bannerploatsing òp ûis Grôsk âivende, je logo in de Spellinggids én 4 moande làng elke moand ‘n Facebookbericht van Grôsk mit je naam, je logo en ‘n tag. Dâir bôeveòp biede we ‘n boeiende léjzing van ‘n uur an op jauw lòcoatie ôever de zin en ònzin van ‘t Vòlledams – vòl stàrke proat en ôeverdrêivinge, zôas dat oort (€1000)
- Nau toe dan moar: ‘t vòlléjdige €1000-pàkket, plus ‘n in ‘t Vòlledams ingesprôeke reclameboeskip, te gebrûike òp de L.O.V.E. of wâir je moar wille (€1500)
En netuurlijk binne alle oare bedrage as skenking of spònsering van àrte welkòm.
We binne geréjgistréjrd as ANBI en as culturéjle instelling. Dat betéjkent dat donateurs berlàstingvéjrdéjl êbbe: Wat is het belastingvoordeel voor donateurs van een culturele ANBI?
“Voor donateurs van culturele ANBI’s geldt een extra giftenaftrek in hun aangifte inkomstenbelasting. Ondernemingen die onder de vennootschapsbelasting vallen, mogen giften aan culturele ANBI’s van de winst aftrekken.”
Wil je wet véjr ûis en ‘t Vòlledams betéjkene? Néjm dan contact met ûis op via ‘t còntàctformulier op déjze website of stuur ‘n mail nâir info@volledams.nl
Sêime Tol
Sêime is de véjrzitter van de stichting ‘Grôsk òp ûis Vòlledams’. Ei skrêift zelf ôk gedichte en tekste in ’t Vòlledams. Sêime is gepensionéjrd Slavist.
Tiny Hoogland
Tiny is de secretoaris van de stichting en netuurlijk ’n grôt liefêbber van ’t Vòlledams.
Kees Molenaar (Prop)
Kees is neerlandicus en was vroeger lâiroar Nederlâns en conrector òp ’t Waterlant College in Amsterdam-Noord.
Tom Veerman (van Dick van Pietje)
Tom auwt de cente in de goate. Ei stâit véjr de klas in vêindt dat ûis Vòlledammer toal niet mag verdwêine.
Ringo Maurer
Ringo Maurer auwt van toale, en et òp de universitêit ôk toalwéjteskap in dâiltêid volgd. Ei doet ôenderzôek nâir ‘t dialect, en prebéjrt ‘t béjter in kâirt te bringe.
Jack Pannekeet
Jack is ’n liefêbber van toal en linguïstiek. Ôk zörgt ie véjr de website en maakt ie de ‘Grôsk’ podcast.
Henri Veerman
Henri et farmacie studéjrd en is stopt mit werke. As toalliefebber zet ie ze âige nau in véjr ‘t beaud van ‘t Vòlledams omdat dat ‘n wéjzelijk ôenderdâil is van de Vòlledammer identitêit.
Albert de Boer
Albert is promovéjrd in de moleculaire biologie en werkt momentéjl in ’n farmaceutisch bedrêif.
Ei spréjkt mâidere toale in vêindt dat ’t Vòlledamse dialect beauwe moet blêive.
Jaap Zwarthoed (Kloeder)
Jaap is neerlandicus en was vroeger lâiroar Nederlâns op ’t Waterlant College in Amsterdam-Noord.
Lida Schilder
Jan Zwarthoed (Jennôtje)
Jan Dulles
Jan is zanger en auwt van ’t Vòlledams. Ei promoot ’t Vòlledams o.a. déjr kerremesliedjes in ’t Vòlledams te skrêive.
Jos de Boer