Lestens wier ik déjr ‘n kennis véjrzien van input véjr ‘n nuwe column. D’r möst wet van d’r àrt, ‘n nàgal vervéjlend irritoatiedingetje wet of véjr éjr ‘n pràngende kwestie drȇigde te wòrre. Ik krabbelde wet in m’n notitieblokkie, vroeg effe déjr in voelde de woorde al òpbòrrele. ‘t Gȃit ôever ‘n brok culturéjl erfgoed ûit ûis vroegere vissersdörp dat beskerming nôdig et.

Ik wil ‘t mit jullie ȇ ôever de drôgpoal. Véjr ûis Vòlledammers ‘n vertrauwd òbject in ‘t strȃitbéjld, moar véjr de léjzers bûite ‘t, inmiddels feguurlijke, ‘Dàrde Klap-ek’ ‘n verskȇinsel wet of ûitlaat wòrre moet. Toen de ave nàg tjokvòl bòtters làg in de brôdwinning véjral draaide òm de visvàngst, visverwerking in visȃndel, was de drôgpoal ‘n stéjvige aute poal die skûins in de grôend an de rând van de dêik slage wier. An wéjrskȃnte liep dan gedraaid tauw, de zôge-éjte ‘rôp’ die déjr de poal òmôg duwd wier. Best wel ‘n vernuftig stuk werktûig in mit ‘n piessie fantasie léjke ze verdraaid véjl òp de màste in zaaltauwe van de bòtters in de ave dȃiràchter.

 ‘t Was in ieder geval ‘n mooi ploatje, die béjldbepoalende poale mit elderwitte wapperende lakes in lànge ôenderbrôeke, déjr mienig kunstskilder òp ‘t canvas vàstlaad. ‘t Biezôendere was, dat d’r bȇi ‘t opànge van de wàs gien knȇipers an te pas kwamme. De vrauw knôpte met d’r ȃige vingers ‘t skône wàsgoed in de rôp, mit kaud winterwéjr een else klus. Jȃire loater, toen de visserȇi in ‘t dörp zò goed as verdwéjne was, in de wéjnûize in erve ammoar grôter wiere, knutselde ‘n ȃndige làsser de ȃirste mòderne drôgpoal in mekoar. ‘n Êizere poal, maakt van stȇigerpȇipe, van ‘n mȃiter of àcht ôg mit twȃi dwàrsstukkies bôeve-an wȃir de rôp van vroeger mit katrolletjes an vàst maakt in ôever de ȃile àchterstrâit spanne wier, van poal tot àchtergéjvel van ‘t ûis. Je kònne de rôpe òmôg trekke in de lucht, as ‘n lichtmatrôs mit ze zale. In ieder lôs masie in iedere ûisvrauw möst toen die poal ôk ȇ. Van géjneroatie òp géjneroatie ging de drôgpoal tot de ûitzet van de pas getrauwde vrauw ore, ‘n stuk onroerend culturéjl erfgoed, stéjvig in de grôend verànkerd.

Zô, dut was ‘n brokkie istorische dûiing wȃirnâi ik gànk ôever wil gân tot de clou van ‘t veroal.

Nàg effe belàngrêik òm te melde: de dochters adde van d’rlûi moeder as masie al lâird òm ‘t wàsgoed volges ‘n zéjker pròtocol in de rôp te ànge. Klȃidingstukke op grôte, ‘t liefst ôk òp kléjr. Ânddoeke nâist mekoar, dan de wàsaandjes in dán de zàddoeke. In nàg ’n belàngrêik véjrskrift: as de wàs drôg was – in ‘n geoefend ûisvrauweôg zàg dat metien – möst je déjze zôender ûitstel erin-oale. Die liet je niet de godganse dàg tot ‘t âivendrôd an toe in de rôp fladdere. In vȇjral niet as ‘t ònverwàchs ging réjgene. WÀSGOED ALERT!!! As ‘t begint te réjgene, gân dan vliegend nâir bûite in oal de boel erin! Ik erinner me nàg goed ’t wringend onrustige gevoel mit ’t boeskippe doen; ‘t begòn te plenze mit de wéjteskap dat mȇin skône lakes in de rôp an ‘t kletskladdere wazze in dat terwel ze al temet drôg wazze toen ik de déjr ûitging!

Verzoek van de gefrustréjrde kennis ûit de ȃirste zin: jonge dames, auw ûis erfgoed in ȃire! Àng ‘t wàsgoed ’n piessie fesoenlijk in de rôp (sexy lingerie in ôendergoed mit goate òp vréjmde plekke liefst òp drôgrekkie in de bȇikéjke). In as t drôg is, is ‘t drôg. Lâit ‘t niet bȇi nàcht in ontêi ànge in véjrkòm lucht- in orizonvervûiling.

Òpmerking van Sȇime Tol: de wàs wòrt niet in de rôp “knôpt”, moar je wringe de punte van je wàsgoed tusse twâi stringe van de rôp in. In ûit âige ervoaring ken ik zêgge, dat je die kunst niet zômoar ôender de knie êbbe. De âirste kâir dat ik dat prebéjrde ad ik nâi oflôp twâi geskéjrde nagels in ’n bloedende dûim.

Wéjt je wel wéjt je niet…